Almanya proletaryası onlarca yıl boyunca işçi sendikaları ve bir sosyal demokrat parti kurdu. Güçlü sosyal demokrasinin ardından, güçlü bir komünist parti ortaya çıktı. Ve proletaryanın omuzlarında yükselen tüm bu örgütler, kritik anda hiçbir işe yaramadılar ve Hitler’in saldırısı karşısında dağıldılar. Kendileri tamamen yozlaşmış, burjuvalaşmış ve mücadele hakkında düşünme yeteneğini kaybetmiş oldukları için, kitleleri mücadeleye çağırma cesaretini de kendilerinde bulamadılar.
Kitleler bu tür felâketleri çok ağır ve yavaş bir şekilde atlatır.
Alman proletaryasının Hitler’le uzlaştığını söylemek yanlıştır! Ancak artık eski partilere, eski sloganlara inanmamaktadır ve aynı zamanda henüz yeni bir yol da bulamamıştır. Faşizmin güçlü elinin her şeye muktedir olmasını sadece bu açıklamaktadır.
Kitleler yaralarını sarana, kendilerini yenileyene ve bir kez daha başlarını kaldırana kadar bu durum devam edecektir.
Leon Troçki-Toplu eserler Çeviri: B. Turgut
